دوشنبه 24 آذر 1399

همه چیز درباره قرارداد اجاره به شرط تملیک و جزئیات آن

همه چیز درباره قرارداد اجاره به شرط تملیک و جزئیات آن

قرارداد اجاره یکی از مهم ترین و پرکاربردترین انواع قراردادها می باشد که چالش های حقوقی متعددی در پی دارد.

یکی از تعهدات فرعی این نوع قرارداد، اجاره به شرط تملیک است که عموماً برای معامله ملک و خودرو مورد استفاده قرار می گیرد.

با توجه به اینکه شناخت این نوع از قرارداد اهمیت زیادی برای افراد جامعه دارد؛ پایگاه خبری ملک هفت جزئیات آن را مورد بررسی قرار داده است که در ادامه به شرح آن می پردازیم.

قرارداد اجاره

به طور کلی، تنظیم قرارداد یک راه مناسب و ایمن برای ضمانت تعهدات کاری و برآورده کردن توقعات دو طرف معامله در زمان مشخص می باشد.

اموال و دارایی های افراد جامعه اعم از منقول و غیرمنقول باعث ایجاد ارتباطات حقوقی میان آن ها می شود و گاهی لازم است که قراردادهایی نظیر خرید، فروش و اجاره میان افراد منعقد شود.

اجاره عقدی است که بر اساس آن، مستأجر صاحب منافع مال مورد اجاره می شود. اجاره دهنده مال را موجر و اجاره کننده آن را مستأجر می نامند.

در عقد اجاره، مستأجر در قبال مالکیت منافع مال مورد اجاره مبلغی را به موجر پرداخت می کند که به آن اجاره بها می گویند.

همچنین مستأجر مکلف است که پس از اتمام مدت اجاره، مال مورد نظر را به موجر تحویل دهد.

قرارداد اجاره به شرط تملیک چیست؟

اجاره به شرط تملیک یکی از عقود نوظهور است که شرایطی در آن درج می شود که به موجب آن، پس از پایان یافتن عقد اجاره، مستأجر مالک مال مورد نظر می شود.

در حقیقت، تملیک یکی از تعهدات فرعی در قرارداد اجاره می باشد که نوعی شرط به حساب می آید. نوع این تعهدات در قرارداد اجاره بستگی به طرفین معامله و نحوه توافق آن ها دارد.

به عنوان مثال، موجر ممکن است ملک خود را در اختیار مستأجر قرار دهد و چنین شرطی را در نظر بگیرد که اگر مستأجر در هر ماه مبلغ مشخصی به وی پرداخت کند در پایان مدت اجاره، صاحب ملک شود.

در چنین شرایطی، اگر مستأجر به تمام تعهدات قید شده در قرارداد عمل نماید، در پایان مدت اجاره مجبور به تخلیه ملک نخواهد بود و موجر نیز مؤظف است که مالکیت مال مورد نظر را به مستأجر منتقل کند.

کاربرد اجاره به شرط تملیک در معامله ملک

تنظیم قرارداد اجاره به شرط تملیک در ابتدا برای معامله املاک صورت می گرفت؛ با توجه به اینکه افراد سرمایه کافی برای خرید ملک به صورت یکجا نداشتند به این شیوه و به صورت اقساطی برای خرید ملک اقدام می کردند. امروزه اما اجاره به شرط تملیک در خصوص خرید سایر اموال و دارایی ها نیز کاربرد دارد.

شایان ذکر است که این قرارداد توسط بانک ها و مؤسسات اعتباری نیز برای اعطای تسهیلات مسکن به متقاضیان، مورد استفاده قرار می گیرد.

بیشتر بخوانید
دعوی تخلیه اماکن تجاری
دعوی تعدیل اجاره بها ملک
دعوی ابطال قرارداد ملک
همه چیز درباره قانون تملک آپارتمان ها و ساختمانها

کاربرد اجاره به شرط تملیک در معامله خودرو

شرکت هایی که خودرو را به صورت لیزینگی در اختیار افراد قرار می دهند از قرارداد اجاره به شرط تملیک بهره می گیرند.

به نحوی که شرکت خودرو را برای مدت مشخصی با تنظیم یک قرارداد به خریدار اجاره می دهد؛ خریدار نیز لازم است که در دوره های زمانی معین اجاره بهای آن را پرداخت نماید. 

در متن قرارداد نیز ذکر می شود که در صورتی که خریدار خودرو به تمام تعهداتش عمل نماید در زمان پایان قرارداد، خودرو به وی تعلق خواهد گرفت.

در چنین شرایطی، فروشنده خودرو (شرکت لیزینگ) نیز مکلف خواهد شد که مالکیت خودرو را به خریدار منتقل کند.

شرایط انقضای قرارداد اجاره به شرط تملیک

در صورتی که مدت اجاره به پایان رسیده باشد و اجاره کننده نیز به تعهدات خود عمل کرده باشد؛ مال مورد اجاره به مالکیت مستأجر در می آید و قرارداد یاد شده خاتمه می یابد.

اگر مدت اجاره به پایان رسیده باشد اما اجاره کننده به تعهدات خود عمل نکرده باشد؛ مالک محق است که مال مورد اجاره را پس بگیرد.

همچنین لازم به ذکر است که قرارداد ممکن است در طول مدت اجاره نیز توسط مالک یا اجاره کننده فسخ شود و قرارداد یاد شده خاتمه یابد.

شرایط فسخ قرارداد اجاره به شرط تملیک در معامله ملک

وظایف مستأجر در قرارداد اجاره به شرط تملیک

مال مورد اجاره در دست اجاره کننده به امانت سپرده شده است؛ بنابراین مسئول حفظ و نگهداری آن می باشد.

اجاره کننده مکلف است که اقساط اجاره بها را در موعد مقرر پرداخت نماید.

همچنین اجاره کننده باید تنها به همان صورت که در قرارداد ثبت شده است از مال موردنظر استفاده کند.

وظایف مالک در قرارداد اجاره به شرط تملیک

مالک باید مال مورد اجاره را سالم و بدون نقص به مستأجر تحویل دهد.

هزینه های تعمیر و نگهداری مال مورد اجاره در تعهد مالک است مگر آنکه در قرارداد به نحو دیگری توافق شده باشد.

همچنین لازم است که مالک، اطلاعات لازم برای استفاده از مال مورد اجاره را در اختیار مستأجر قرار دهد.

شایان ذکر است که هزینه های انتقال مالکیت در تعهد مالک می باشد.